Merkez Bankası faizi ne kadar artıracak?

Ekonomistler kademeli faiz artışlarının devam etmesini bekliyor. İşte toplantı için uzmanların son tahminleri...

Piyasalar Merkez Bankası’nın (TCMB) bugün saat 14.00’te açıklayacağı faiz kararını bekliyor.

TCMB’nin kademeli faiz artışlarına devam etmesi, politika faizi olan bir haftalık repo faizini artırması bekleniyor.

Kurul, Hafize Gaye Erkan başkanlığında yılın dokuzuncu faiz kararını vermek üzere toplanacak. Piyasa faiz kararının yanında karar metninde enflasyon gelişmeleri ve para politikasına ilişkin mesajları da yakından takip edecek.

NE OLMUŞTU?

TCMB, haziran ve temmuz aylarında toplam 900 baz puanlık faiz artışıyla politika faizini yüzde 17,5’e çekmiş, enflasyon görünümünde belirgin düzelme olana kadar kademeli sıkılaşmanın devam edeceğini söylemişti.

Fakat yapılan faiz artışı, vergi artışları ve TL'nin değer kaybı sebebiyle yükselen enflasyonun yanında beklentilerin oldukça altında kaldı. TCMB faiz kararlarını sıkılaştırma içeren diğer adımlarla destekledi.

TCMB beklentilerin altında kalan 900 baz puanlık faiz artışının ardından Cevdet Akçay, Fatih Karahan ve Hatice Karahan'ın da katıldığı yenilenen kadrosuyla ağustos toplantısında gaza bastı.

Enflasyondaki hızlanma üzerine TCMB, 24 Ağustos'taki toplantısında 750 baz puanlık rekor artışla faizi yüzde 25'e yükseltti.

Ancak bu oran, iki hafta önce açıklanan Orta Vadeli Program'daki (OVP) 2023 sonu için yüzde 65, 2024 sonu için yüzde 33'lük enflasyon beklentilerinin belirgin düzeyde altında kalıyor.

Nitekim, TCMB'nin geçen ayki faiz kararı açıklamasında faiz artışlarının devam edeceği mesajı verilerek “Enflasyon görünümünde belirgin iyileşme sağlanana kadar parasal sıkılaştırma gerektiği zamanda ve gerektiği ölçüde kademeli olarak güçlendirilecektir” denilmişti.

Ekonomistlerin bugünkü faiz toplantısına ilişkin tahminleri ise şöyle oldu:

REUTERS ANKETİ

Reuters anketine katılan 16 ekonomistin tamamı yüzde 25 seviyesindeki politika faizinde artış beklerken, tahminler yüzde 27,5 ile yüzde 31 bandında yer alıyor.

Ankette iki ekonomist 600 baz puan, dokuz ekonomist 500 baz puan, bir ekonomist 400 baz puan ve iki ekonomist ise 250 baz puan artış bekliyor.

Anketteki ortalama beklenti ise, faizin yüzde 30'a yükseltilmesi yönünde.

AA FİNANS ANKETİ

AA Finans'ın beklenti anketi, 19 ekonomistin katılımıyla sonuçlandı.

Ekonomistlerin politika faizindeki değişikliğe ilişkin beklentilerinin medyanı 500 baz puan artırım yönünde gerçekleşti.

Anket sonuçlarına göre, 250 ila 600 baz puanlık bir artırım öngören ekonomistlerin politika faizi beklentileri yüzde 27,50 ile yüzde 31,00, yıl sonu politika faizi beklentileri ise yüzde 35 ile 45 arasında yer aldı.

Ekonomistlerin yıl sonu politika faizi beklentilerinin medyanı ise yüzde 36,00 oldu.

FOREKS ANKETİ

Foreks Haber anketine katılan 24 ekonomistin tamamı faizin artırılacağını öngördü. En yüksek tahmin yüzde 31,00 olurken, en düşük tahmin yüzde 27,50 olarak gerçekleşti. Anketteki medyan beklenti ise bu hafta faizin 500 baz puan artırılacağı yönünde oldu.

Ankette, 2023 yıl sonuna ilişkin görüş veren 22 ekonomistin medyan faiz tahmini yüzde 35,00 oldu. Yıl sonu faiz tahminlerinde maksimum beklenti yüzde 45,00, minimum beklenti ise yüzde 30,00 oldu. Geçen ayki ankette medyan tahmin yüzde 25,00 seviyesinde oluşmuş, tahmin aralığı ise yüzde 30,00 ila yüzde 20,00 bandında gerçekleşmişti.

12 ay sonrasına ilişkin haftalık repo faizi sorusuna yanıt veren 8 ekonomistin medyan tahmini yüzde 37,50 olurken, en yüksek tahminde bulunan ekonomist yüzde 50,00, en düşük tahminde bulunan ekonomist ise yüzde 30,00 beklentisini paylaştı.

BLOOMBERG VE BLOOMBERGHT ANKETİ

ABD merkezli finans ajansı Bloomberg'in anketine katılan ekonomistlerin bu haftaki faiz kararına dair ortalama beklentisi, 500 baz puanlık artış yönünde oldu.

Bloomberg HT’nin anketine katılan 19 kurumun medyan beklentisi, eylülde faizin 500 baz puan artarak yüzde 30 seviyesine çıkacağı yönünde oldu. Maksimum beklenti yüzde 30, minimum beklenti ise yüzde 27,5 oldu.

Öte yandan bu anket döneminde 17 kurum, 2023 yıl sonuna yönelik tahminlerini aktardı. 2023 yıl sonu için medyan beklenti ise yüzde 35 seviyesinde gerçekleşti. 2023 yıl sonuna ilişkin maksimum beklenti yüzde 40, minimum beklenti ise yüzde 30 seviyesinde gerçekleşti.

BARCLAYS TAHMİNİ

İngiliz banka Barclays, piyasadaki genel beklentilerin aksine bugün TCMB'den 250 baz puanlık sınırlı faiz artışı bekliyor.

Barclays analistleri, çok daha keskin bir hamleyi ihtimal dışı görmese de, ağustos ayında gerçekleştirilen beklenti üzeri faiz artırımının ardından “kademeli artışlar” beklediklerini
söylediler.

“TCMB bankalar, şirketler ve hane halkı üzerindeki etkisini sınırlamak için sıkılaştırma döngüsünü daha kademeli bir şekilde sürdürmeyi tercih edecektir” diyen analistler, “Buna ek olarak, makro ihtiyati sıkılaştırma tüm hızıyla devam ediyor ve merkez bankası muhtemelen bunun daha büyük bir artış yapma ihtiyacını azalttığını düşünüyor” değerlendirmesinde bulundu.

Barclays Türkiye’de politika faizinin bu yıl sonunda yüzde 35, 2024 sonunda ise yüzde 40 olacağını tahmin etmeye devam ediyor.

JPMORGAN TAHMİNİ

ABD’li yatırım bankası JPMorgan, TCMB'nin eylül ve ekimdeki para politikası kurulu toplantılarında TCMB'den 500’er baz puan faiz artırımı beklediğini açıkladı.

Yatırım bankasının yayımladığı araştırma notunda şu ifadeleri kullandı:

“Şu anda faiz artırımlarının önden yüklemeli olacağını tahmin ediyoruz: Öngörülen mali gevşeme ve yukarı yönlü enflasyon sürprizleri hesaba katıldığında, önceki 250’şer baz puanlık artış tahmini yerine, eylüldeki PPK toplantısında 500 baz puan ve ekimdeki PPK toplantısında 500 baz puanlık artırım bekliyoruz.”

JPMorgan, yüzde 35’lik yılsonu faiz tahmini ve yüzde 45’lik 2024 sonu faiz tahminine yönelik “yukarı yönlü risklerin” olduğunu da ekledi.

MORGAN STANLEY TAHMİNİ

ABD’nin önde gelen bir diğer bankası Morgan Stanley de Orta Vadeli Program'ın (OVP) açıklanmasının ardından bir değerlendirme notu yayımlamıştı.

Bankanın “OVP: Daha fazla sıkılaşma geliyor” başlıklı notta, yeni faiz tahminlerine de yer verilmişti. Buna göre Morgan Stanley, 2023 sonu için yüzde 30 olan politika faizi beklentisini yüzde 35'e yükseltmişti.

STANDARD CHARTERED TAHMİNİ

TCMB'nin kısa vadede hızla yükselen enflasyona ve artan dış dengesizliklere odaklanmaya devam edeceğini öngören İngiliz banka Standard Chartered, TCMB'nin 21 Eylül toplantısında politika faizini 500 baz puan artırmasını beklediklerini bildirdi.

“Orta vadeli ekonomik plan ve siyasi sahiplenme, ortodoks politikaya yakın vadeli bağlılığı teyit ediyor” değerlendirmesini yapan Standard Chartered, haftalık repo faizinin, politikadaki mevcut dönüşe bağlı olarak yıl sonunda yüzde 35,00 olacağını tahmin ettiklerini vurguladı.

TCMB BEKLENTİ ANKETİ

TCMB'nin piyasa anketinde katılımcıların BİST Repo ve Ters-Repo Pazarı'nda oluşan cari ay sonu gecelik faiz oranı beklentisi bir önceki anket döneminde yüzde 19,34 iken, eylül anketinde yüzde 29,26 oldu.

TCMB bir hafta vadeli repo ihale faiz oranı cari ay sonu beklentisi bir önceki anket döneminde yüzde 19,19 iken eylül anketinde yüzde 30,0 oldu.

HSBC TAHMİNİ

HSBC’nin önceki gün yayımlanan notunda, 2023 sonu politika faizi beklentisi yüzde 30'dan yüzde 32,5'e yükseltilmişti ancak TCMB'nin faiz artışı döngüsünde sona yaklaştığı düşüncesine yer verilmişti.

Bugünkü TCMB toplantısında 500 baz puanlık faiz artışı bekleyen banka, son çeyrekte toplam 250 baz puanlık faiz artışı bekliyor.

Sözcü